تاریخچه موتور سیکلت در جهان
موتور سیکلت یک وسیله دو چرخ است که با یک پیشرانه تامین کننده نیروی محرکه بعنوان یک وسیله نقلیه ارزان قیمت و بسیار پر کاربرد در بسیاری از نقاط جهان مورد استفاده قرارمیگیرد. شاید بتوان آن را دو چرخه ای نامید که تنها در مکانیسم حرکتی توسعه یافته است. اولین ایده ساخت یک وسیله موتوری دوچرخ و احتمالا اولین موتور سیکلت توسط دوسازنده آلمانی گاتلیب دایملر ; ویلهلم میباخ در شهر بادکانستات ( شهری که از سال ۱۹۰۵ بخشی از اشتوتگارت شد ) در سال ۱۸۸۵ عملی واجرا شد.
موتور چوبی گاتلیب دایملر
گاتلیب دايملر موتورى ساخت كه از نقطه نظر فنآوری منتسب به ماشين هاى بخار خيلى كاملتر و بهتر بود و موجب پديدآمدن تغييراتى شگرف در صنعت ساخت وسايل نقليه شد.

دايملر نواقص فنى موتورى كه «اوتو» ساخته بود را ازبين برد و توانست يك نوع موتور انفجارى بسازد كه درآن پيستون ها به صوت چهار زمانی حركت مى كردند. اين اختراع نه تنها حركت وسايل نقلیه را روى زمين و درياها آسان تر مى كرد بلكه به بشر اين امكان را مى داد تا در هوا نيز به پرواز درآيد. تئورى موتورهاى چهارزمانی توسط «اوتو» وضع گرديد ولى به مرحله عمل درآوردن اين تئورى كاربسيارمشكلى بود. موتورگازى كه «اوتو» ساخت نياز به يك مخزن گاز خيلى بزرگ داشت.

دايملر پس از دوسال كوشش شبانه روزى موتورى ساخت كه سوخت آن از راه مخلوط شدن ذرات نفت با هوا تأمين مى شد. ساختمان اين موتور با آنچه كه او قبلاً ساخته بود فرق زيادى داشت. موتور قبلى درمقابل توليد يك اسب بخار نيرو ۷۳۰كيلوگرم وزن داشت درحالى كه موتورجديد براى توليد همين مقدار نيرو فقط ۴۴كيلوگرم وزن پيدامى كرد اين موتور داراى ۱۸۰دور در دقيقه بود.

با استفاده از اين موتور ساختن وسيله نقليه اى كه بتواند خود بطورمستقيم نيروى حركت خود را تأمين كند ممكن گرديد. دايملر روزی موتورى را كه ساخته بود روى يك دوچرخه نصب كرد و به اين ترتيب نخستين موتورسيكلت را درجهان ساخت. متأسفانه اين موتوسيكلت درآن سال موردتوجه مردم قرارنگرفت و درنتيجه دايملر فكر تكميل آن را ازسرخودبيرون كرد.
۱۲سال بعد موتورسيكلت كه در كشورهاى ديگر كامل گرديده بود ازخارج وارد آلمان شد و اتفاقاً از بازارخوبى برخوردارشد.
در موتورى كه دايملر طراحى كرده بود موتورى به قدرت نيم اسب بخار زيرزين آن قرارداده شده بود. قسمت جلوى اين موتور از زين جلوتر آمده و در بين پاهاى راننده قرار گرفت ولى موجب ناراحتى او نمى گرديد.
موتور به طور خودكار نفت را از داخل مخزن مى مكيد و در سيلندرها مصرف مى كرد و راننده مى توانست ميزان آن را كنترل كند.
براى به كار انداختن موتور لازم بود كه هندل زده شود.
اين كار فقط يك دقيقه وقت لازم داشت و موتور به سرعت روشن مى شد. اين موتور در شهر بادكانستات (در روز ۱۰ نوامبر سال ۱۸۸۶ با موفقيت آزمايش شد.

«كارل بنز» در همان سالى كه دايملر موتوسيكلت خود رابه آزمايش گذاشت يك سه چرخه موتورى را كه خود ساخته بود در شهر مانهايم آزمايش كرد و اين سه چرخه موتورى نخستين اتومبيل بنز جهان محسوب مى شود. گاتلیب دايملر و کارل بنز به طورمساوى مخترعان موتوسيكلت و اتومبيل محسوب مى شوند و اين وسيله نقليه به زودى جاى خود را درجاده تمدن بازكرد و تغييرات بعدى كه در ساختن موتوسيكلت ها و اتومبيل ها به عمل آمد به جز تكامل و تغييرشكل چيز ديگرى نبود.
البته وسیله ای که ساخته شد درواقع همان دوچرخه موتور دار بود که بامواد نفتی تغذیه می شد. بدنه آن ازچوب بود و چرخهایی که در آن استفاده شده بود ترکیبی از اسپوکهای چوبی با تسمه های فلزی وشخصاً یک شاسی بون کرشر بود که درکنار پیشرانه تک سیلندر اتوسیکل و یک کاربراتور تلمبه ای این وسیله نقلیه ابتدایی موتوری را ارائه می کرد. سازندگان این اختراع خود را Reitwagen ( یعنی خودروی سواری ) نام نهادند. هدف اولیه آنها طراحی یک شکل رسمی نقلیه نبود بلکه تمام کار و تلاش آنها بر طراحی یک حمل کننده موتور متمرکز بود.
البته اگر کسی موتور سیکلت را بعنوان دو چرخ که با نیروی بخار کار می کند تعریف کند. اولین موتور سیکلت آمریکایی بوده است. این وسیله در نمایشگاه ها و سیرکهای آمریکای شرقی در سال ۱۸۶۷ توسط سیلوستر هاروارد روپر از روکسری ماساچوست به معرض دید همگان قرارداده شد. یک نمونه از ماشین روپر ساخت ۱۸۶۹ موجود است. این دستگاه از یک پیشرانه دو سیلندر زغال سوزساخته شده ویک میله اتصال بطور مستقیم چرخ عقب را به حرکت در می آورد. دراوایل گسترش صنعت تولید موتورسیکلت، سازندگان دوچرخه بسیاری وجود داشتند که تولیدات خودرابه وسایلی با پیشرانه های درون سوز توسعه دادند.البته درابتدای راه، کارتمامی تولید کنندگان، طراحی مدلهای سه یا چهار چرخه بود واین حالت امنیت واطمینان کافی را برای کنترل وسیله وزمین نخوردن راننده تضمین می کرد.راه با قویتر شدن پیشرانه ها وتوسعه طراحی بدنه دوچرخه ها سازندگان موتور سیکلت کم کم افزایش یافتند. یک مدل دوچرخ بسیار جالب که بعدها در سال ۱۸۹۲ طراحی شد. مدل میلت بود. میلت از یک پیشرانه ۵ سیلندر استفاده میکرد که به عنوان توپی چرخ عقب نیز بکار می رفت. سیلندرها همراه چرخ دور میخوردند ومیل لنگ آن نیز محور عقب را تشکیل می داد. اولین تولید واقعا موفق مدل دوچرخ، هیلد براند وولفهولر بود که درسال 1894در مونیخ عرضه شد.
یک پیشرانه دو تایی موازی درپایین بدنه نصب می شد که که سیلندرهای آن جلو و عقب می رفت.میله اتصال مستقیما به محور چرخ عقب متصل می شد. بجای استفاده از چرخ سنگین برای ذخیره انرژی در بین احتراق سیلندر در این موتور یک جفت تسمه محکم ارتجاعی مورد استفاده بود که هر کدام در قسمت خارجی برد سیلندر نصب می شد. سیستم خنک کننده پیشرانه استفاده از یک تانکی آب ( رادیاتور ) در بالای گلگیر عقب بود. در سال ۱۸۹۵ شرکت فرانسوی دودیون باتن پیشرانه ای ساخت که امکان تولید انبوه وعمومی موتور سیکلت را فراهم می کرد . این پیشرانه سبک، کوچک وبا دور موتور بالا بود که از باتری و احتراق ذغال استفاده میکرد. دودیون ـ باتن این پیشرانه ۲.۱اسب بخاری را برای استفاده درموتورهای شهری ارائه کرد. پیشرانه فوق توسط شرکت های متعددی همچون ایندین و هارلی دیویدسن در آمریکا کپی شد. اگر چه یک آمریکایی به نام پنینگتون تعدادی ماشین از این دست را در سال ۱۸۹۵ ساخت ( البته صحت عملکرد ساخت های وی معلوم نیست ) اولین تولید آمریکایی موتور سیکلت ارینت ـ آستره بود که کمپانی هتز در و اتهام ماساچوست ساخته شد. سال ها پس از آن تا قبل از جنگ جهانی اول، بزرگ ترین تولید کننده موتور سیکلت شرکت ایندین بود.پس از آن هارلی دیویدسن این جایگاه را در دست داشت. در سال ۱۹۲۸ این DkW بود که به بزرگ ترین سازنده تبدیل شد. موتور سیکلت های ب ام و در سال ۱۹۲۳ با موتور دو قلو یا بوکسر خود وارد عرصه شد. پس از جنگ جهانی دوم گروه BSA ، موتور سیکلت های ترایامف را در سال ۱۹۵۱ خریداری کردند تا بدین ترتیب ادعای تولید یکی از هر چهار موتور سیکلت را داشته و به بزرگ ترین تولید کننده وقت تبدیل شوند. شرکت آلمانی NSU از سال ۱۹۵۵ تا ۱۹۷۰ به بزرگ ترین سازنده موتور سیکلت بدل شد. ۱۹۷۰ سالی بود که هوندا این عنوان را بدست آورد وتا امروز نیز در اختیار دارد. تولید کنندگان انگلیسی ( ترایامف ـ BSAـ نورتون ) تا قبل از به عرصه آمدن ژاپنی ها ( و در راس شان هوندا ) جایگاه غالبی در تولید موتور سیکلت در برخی بازارها داشتند. اما تولیدات سریع، ارزان، متنوع و با کیفیت برتر ژاپنی ها در اواخر دهه۱۹۶۰ و اوایل دهه ۱۹۷۰ بازار را از دست دیگران خارج کرد و شرکت های انگلیسی را کم کم از بین برد. امروز شرکت های ژاپنی سازنده موتور سیکلت هوندا، کاوازکی و سوزوکی و یاماها صنعت موتور سیکلت را تحت نفوذ خود گرفته اند. اگرچه برند هارلی ـ دیویدسن هنوز از محبوبیت بالایی درایالات متحده برخوردار است، البته درسال های اخیر برخی از مارک های دیگر نیز توانسته اند باز هم محبوبیت خود را بدست آورند و دراین میان شرکت هایی همچون ب ام و، ترایامف ودوکاتی و همچنین ویکتوری به عنوان دومین تولید کننده موفق موتور سیکلت در آمریکا وجود دارند.

خط سیر تاریخچه موتورسیکلت

نخستین ادغام در سال 1818 صورت پذیرفت.آنچه در شکل دیده میشور آزمایش این وسیله در لوگزامبورگ گاردن،در فرانسه است.این وسیله در واقع ساخت آلمان بود.این اختراع در حقیقت همان اسب اسباب بازی است که با دو متور توربینی پایه بخار در چرخهای جلو و عقب پیشرانه خود را تامین می کند.این ماشین در آن دوران پر مصرف و سنگین محسوب.

در حالی که به آن موتور سیکلت گفته میشد در حقیقت نوعی دوچرخه بود که راننده را در قفسی حبس و تنها نیروی پیشرانه را تامین میکرد!

قاب این موتور بر پایه زین و نشیمنگاه طراحی شده است تا فضای لازم برای موتوربخار و حرکت چرخها فراهم آید.قرقره و فرمان به آن افزوده شده اند.لازم به توجه است که در چرخ جلو پدالها با زیرکی،همچنان حفظ شده اند.

این دوچرخه از نوع "بزرگ چرخ" است که پیش از این به جهت نا امنی تولید نمی شدند .دارای یک موتور دو سیلندر بوده و نیروی پیشرانه بوسیله قرقره و دو میل لنگ به چرخها منتقل میشود.

این هم یک موتور پایه بخار است که به جهت فرمان آن که دارای دوشاخ برروی چرخ جلو میباشد دارای اهمیت است.

این دوچرخه فاقد استقلال صنعتی بود یعنی بسیاری آن را بین فرانسه و آلمان مشترک میدانند لیکن اهمیت آن در این است که این موتور توانسته بود مسیر پاریس تا ژرمان سانت را با سرعت 15 کیلومتر در ساعت بپیماید در حالی که برای وسایل موتوری(به جهت حفظ امنیت) سرعت 6 کیلومتر در جاده و 3 کیلومتردر درون شهر مجاز شمرده میشد و آنهم با دو سرنشین.در غیر این صورت جریمه در پی داشت!نکته دوم در مورد این موتوز آن است که در ان زمان هر وسیله ای که از اسب سریعتر حرکت می کرد،توقیف و جریمه میشد!این قانون در انگلستان به نام، قانون جاده و یا "لوکوموتیو" خوانده میشد که تا پایان قرن مردود شد.

حق امتیاز این موتور در سال 1882 توسط فردی به نام جرج آ لانگ خریداری شد و در موزه سمیتسونیا قابل مشاهده است.این ماشین پس از چندی بی مصرف شد و در سال 1946 آقای جی.اچ.باکن با جمع آوری قطعات آن ،موتور را بازسازی کرده و آنرا به موزه تقدیم کرد.

این موتور دارای دو سیلندر بخاربوده و بوسیله دو پدال به سه چرخ متصل میشده است.پیش از آنکه مواد نفتی موجب انفجار آن شود دارای نخستین موتور گازوییل سوز(دو گانه سوز) بوده است.قوانین کشور انگلستان مانع از استفاده رسمی ازاین موتور می شد.

این موتور عملا نخستین موتور سیکلت مدرن شناخته می شود چرا که دارای یک موتور دوگانه سوز اوتو-سایکل و نیم اسب قدرت بوده است.سیستم فرمان آن از روی دو شاخ موتور نمونه ی سال 1877 تکرار شده است.همچنین دایملر چرخهای چوبی را در این مدل خود نیز تکرار کرده است.

نکته قابل تامل در باره این موتور سیکلت، استفاده از پنج سیلندر دواربرروی چرخ انتهایی است.این آخرین باری نبود که پیشرانه ای با این خصایل یرروی متور سیکلت نصب می شد.در طراحی نمونه دوم،پیشرانه برروی چرخ جلو تعبیه شد.

نخستین موتور سیکلتی که به صورت کارخانه ای ساخته شد.ویژگیهای آن 1400سی-سی حجم موتور،چهار سیلندر،خنک کننده آبی،توان 2.5 اسب بخار و سرعت 25 کیلومتر بر ساعت بود.دارای دو پیستون موازی متصل به شاتون در جلو و عقب و در تماس مستقیم با میل لنگ بوده است.به منظور استفاده از چرخ لنگ(هرز گرد) برای ذخیره سوخت در موتور بین دو فرآیند انفجار،از دو سیم الاستیکی در بیرون پیستون سود می برده است.نخستین بار این موتور سیکلت در فرانسه با عنوان پترولت تولید و تا سال 1997 تولید آن ادامه یافت.
نخستین موتور سیکلت کارخانه ای ساخت امشهر ریکا که توسط شرکت متز در والتام به تولید انبوه رسید.این موتورسیکلت به موتور آستر( نمونه ای از موتور فرانسوی دودیون-بارتون)مجهز بود.طبق اسناد موجود تا آن دوره تمامی موتور های موجود به این پیشرانه مجهز بودند.از آن جمله ایندیا با سه سال و هارلی-دیویدسون با چهار سال تولید بر اساس طراحی اولیه موتور دودیون-بارتون.نکته بعد محل قرار گیری موتور است در قسمت تحتانی موتورسیکلت که همنچنان مورد توجه است و زنجیر چرخ که تا به امروز همچنان مورد استفاده قرار می گیرند.
در سال 1901 شرکت ان-اس-یو موتور سیکلت خود را با توان 1.5 اسب و حجم 500سی-سی (و کمتر)به بازار عرضه کرد.موتور این موتور سیکلت توسط شرکت زبل سوئیس و با الهام از مدل دوبیون-بارتون طراحی شده بود.ان-اس-یو مخفف لغت "اتحادیه ماشینهای بافندگی نکارسولم" است.


نمونه دیگر که در همان سال توسط شرکت ایندیا ساخته شد موتور سیسکلتی با کلاس 260 سی-سی بود که به یک زنجیر تک سرعته مجهز بود.از این نمونه سه دستگاه بوسیله جرج ایندی و کارل پانتون ساخته شد.دو نمونه به فروش رفت و نمونه سوم تنها در حد پیش طرح باقی ماند.
در سال 1903 شرکت اف-ان (فابریک دسیونال)نمونه 188 سی-سی را با قدرت 2 اسب بخار عرضه کرد.ویژگی این موتور سیکلت بوش مولد و سر لامپ های از جنس کاربید بوده است.این شرکت بلژیکی کار ساخت موتورسیکلت را از 1901 تا 1905 ادامه داد.
مسلما سال 1903 آغازبکار فعالیت هارلی دیویدسون عنوان می شود .آنها کار خود را با موتورسیکلتی تک سیلندر با قطر داخلی 3-1.8 و شاتون 3-1.2آغاز کردند که به تسمه ای چرمی مجهز بود و موتورسیکلتی مسابقه ای محسوب میشد.ویلیام اس.هارلی و 21 ساله و آرتور دیویدسون 20 ساله سازندگان این موتور سیکلت بودند که در پوسته ای چوبی با ابعاد 15*10 طراحی شده بود.بعدها برادر آرتور به نام ویلیام دیویدسون نیز به آنها پیوست.
در سال 1904 ما شاهد نخستین چهار سیلندر عصر جدید هستیم.این وسیله هم توسط شرکت اف-ان طراحی شده و دارای قدرت 5اسب و حجم 360 سی-سی بوده است و می توان گفت در سایر زمینه ها نیز "پیشرو" بوده است...